Melk bevat veel vitamine D

Wie kent de reclamespotjes van vroeger niet? Onder het motto 'Melk, de witte motor' en 'Melk is goed voor elk' werd er bij jong en oud op aangedrongen genoeg melk te drinken omdat het een gezonde dorstlesser zou zijn. Dat wordt inmiddels in twijfel getrokken door verschillende medici. Het concumentenprogramma TrosRadar besteedde in april 2005 een groot deel van de uitzending aan melk. In het programma kwamen onderzoekers tot opzienbarende conclusies. Een van de onderzoekers is Colin Campbell, biochemicus aan de Cornell University. Hij drinkt uit principe helemaal geen melk meer omdat hij overtuigd is van de schadelijke gevolgen van het drinken van melk op volwassen leeftijd. "Ik heb het altijd al merkwaardig gevonden dat wij melk zijn blijven drinken na de zoogtijd. Kinderen krijgen tot hun eerste, tweede, misschien derde levensjaar moedermelk om te groeien. Maar wij zijn ook na die tijd melk blijven drinken en dan ook nog eens melk van een andere soort. Heel eigenaardig en onnatuurlijk."

Campbell doet zijn hele leven al onderzoek naar de effecten van melk op de gezondheid. In zijn belangrijkste studie, de China Study, concludeert hij dat dat mensen die een dierlijk en eiwitrijk dieet volgen, tot zeventien keer meer kans hebben op bepaalde vormen van kanker. De studie heeft deze naam gekregen omdat uit een vergelijking van zuivelconsumptie wereldwijd bleek dat onder Chinezen - die vooral groente en fruit eten - minder hart- en vaatziekten voorkwamen en ook waren er veel minder botbreuken door botontkalking in China.

Jarenlang is gewezen op de positieve eigenschappen van melk. Het zou veel calcium bevatten dat botontkalking tegengaat, het bevat veel vitamine D en ook de eiwitten zouden nuttig zijn voor ons lichaam. Prof. Walter Willet ontkent echter in de Radaruitzending dat we de calcium en de eiwitten perse uit melk moeten halen. "Natuurlijk is calcium een belangrijke voedingsstof die we nodig hebben. Maar het lijkt erop dat we genoeg binnen krijgen middels ons normale dieet, uit kleine hoeveelheden zuivelproducten. We hebben geen grote hoeveelheden zuivel nodig om het risico op botfracturen laag te houden. Wat we wel vonden is dat regelmatige fysieke inspanning heel belangrijk is om het risico op botfracturen te verkleinen. Wanneer je het risico op een botbreuk wilt verlagen is mijn advies: drink geen melk, maar neem de koe uit wandelen." Ook Willet denkt dat melkconsumptie het risico op bepaalde vormen van kanker verhoogt. "We hebben sterke aanwijzingen dat een hoge consumptie van zuivelproducten verband houdt met een verhoogd risico op het krijgen van prostaatkanker. Het verband tussen melkconsumptie en kanker is niet onomstotelijk bewezen, het is niet absoluut zeker en we begrijpen niet helemaal wat de redenen zijn waarom er een verhoogd risico op prostaatkanker en mogelijk andere soorten kanker bestaat."

Er zijn ook andere geluiden. Prof. M.B Katan, hoogleraar voedingsleer Wageningen Centre of Food Sciences, is niet overtuigd van de schadelijke invloed van melk op het menselijk lichaam. Zeker als het gaat om de relatie tussen melk en kanker, gaat hij twijfelen: "Er zijn inderdaad veel theorieën er is veel gespeculeerd maar er zijn maar heel weinig harde bewijzen", zo stelt hij. Wel geeft hij toe dat het vet in melk beter te vermijden is. Melk is heel rijk aan verzadigde vetzuren. Die verhogen je cholesterolgehalte en dat leidt tot aderverkalking en tot hartinfarcten. Magere melk, magere yoghurt en karnemelk zijn daarom volgens Katan mooie producten.

Er moet nog veel meer onderzoek gedaan worden voordat er met zekerheid vast te stellen is of melk een gevaar is voor de gezondheid. Tot die tijd kan het nooit kwaad eens kritisch te kijken naar je eigen zuivelconsumptie en die waar nodig aan te passen.